Tijdelijkheid cruciaal bij herbestemmen erfgoed

31.12.2014 | Branchenieuws | 700 keer bekeken
Tijdelijkheid cruciaal bij herbestemmen erfgoed

Om transformatie van erfgoed een impuls te geven, moet worden ingezet op tijdelijkheid en stapsgewijze ontwikkeling. Dat blijkt uit het rapport ‘Bouwen aan herbestemming van cultureel erfgoed’ van de Universiteit Twente en Platform31.

Het rapport schrijft dat hergebruik van erfgoed in gebiedsontwikkeling vaak moeizaam van de grond komt. Transformatie van erfgoed vraagt op korte termijn vaak om grote investeringen, terwijl de meerwaarde ervan pas op de lange termijn zichtbaar is. ‘Het is daarom niet verwonderlijk dat investeerders zich vaak afwachtend opstellen en de overheid veelal de aanjager is van gebiedsontwikkelingen met erfgoed’, zo luidt het onderzoek.

Tijdelijkheid als middel tegen verpaupering
Door in te zetten op tijdelijk gebruik zouden mensen de meerwaarde van het pand gaan inzien, waardoor partijen eerder bereid zijn om mee te financieren. Tijdelijk gebruik zou in alle bestudeerde projecten in het onderzoek goed hebben gewerkt. ‘Het help verpaupering te voorkomen en zet opbrengsten tegenover beheerskosten’, aldus het rapport.

Stapsgewijs opereren
Daarnaast is het belangrijk om tijdelijk gebruik te verbinden met stapsgewijze ontwikkeling, zoals dat op de NDSM-werf in Amsterdam is gebeurd. Daar diende het tijdelijke gebruik als basis voor de toekomst van het terrein en kon er stapsgewijs naar deze visie toegewerkt worden.

Aandachtspunten
Volgens het rapport zijn er echter een aantal aandachtspunten voor een juiste verbinding van tijdelijk gebruik naar stapsgewijze ontwikkeling. Zo is bij verevening van de kosten en baten de grondexploitatie volledig gericht op de verkoop van grond. Er wordt in de grondexploitatie vaak alleen een post opgenomen voor noodzakelijk onderhoud en niet voor stapsgewijze opwaardering naar meer permanent gebruik.

Daarnaast waarschuwt het rapport voor huurovereenkomsten met rechten. ‘Na een aantal jaar wordt een tijdelijke gebruiksovereenkomst vaak omgezet naar een huurovereenkomst met rechten. Dit kan zorgen voor een onnodige verlenging van de tijdelijke invulling.’ Daarom zou het handig zijn om de gebruikersovereenkomst elk jaar te vernieuwen om zo niet vast te zitten aan huurcontracten en flexibel te blijven in de opbouw naar een definitieve bestemming.  

Vaak willen partijen afwachten wat er in de directe omgeving van het erfgoed komt voordat zij investeren. Daarom is het belangrijk dat de omgeving zo veel mogelijk ‘af’ is gedurende het tijdelijke gebruik. 

Afbeelding: de Westergasfabriek in Amsterdam is een duidelijk voorbeeld van cultureel erfgoed dat is ingezet als stedelijk icoon om bezoekers, bewoners en bedrijven aan te trekken. 

Redactie RenovatieProfs 

 

Meld je aan voor de nieuwsbrief

Meld jezelf nu aan voor de nieuwsbrief van Renovatieprofs en ontvang het laatste nieuws, trends en aanbiedingen.

Reacties (0)

Reageren